لیکوال: کامران منګل
یاد تاړی په پښتو کې یو صرفي تاړی (inflectional morpheme) دی چې په بېلابېلو حالتونو کې د کړ تر سټې (stem) مخته راځي او هغه توصیفوي. په ټولیز ډول، دغه تاړی د کړنې بشپړتیا یا مطلقیت ښیي. دغه تاړی اکثر په هغو کړونو (فعلونو) کې کارېږي چې لېږند یا نالېږند (متعدي & لازمي) وي لکه نیول، کول، خوړل، ویل، لیدل، لمبېدل او داسې نور.
که چېرې یو کړ له یو ستاینوم یا کړول (قید) منځ ته راغلی وي لکه سړول، خفه کول، پورته کول او ورته، بیا د کړ تر سټې مخته و تاړی نه راځي. په لنډو ټکو، اکثر د هغو کړونو په مخ کې راځي چې خپلواک وي او ترکیبي کړونه نه وي.

د اوسمهال په دې لاندېنیو حالتونو لپاره:
لومړی: شرطي جملې په “که” اړیکوییکي په مرسته
که دغه وکړې، بیا درسره مرسته کوم.
کله چې دې راته وویل، نو غوښتنه به دې ومنم.

دویم:په پوښتنو کې کله چې باید کړنې یو ځل او په بشپړ ډول ترسره شي.
زه دغه کار وکړم؟
هغه څه درته ووايي؟

درېیم: تر مرستیال کړ (فعل) “باید” وروسته
هغه باید داسې خبرې ونه کړي.
ته باید دغه پوسټ هغه ته ولېږې.

څلورم: یو کس ته د امر لپاره
دغه تار ونیسه!
ژر ولمبېږه!

پنځم: ګواښ ورکول
که دغه کار دې وکړ، نو بیا دې له دندې ګوښه کوي.

شپږم: په ساده بشپړ راتلونکي مهال کې تر “به” مرستیال کړ وروسته:
زه به دغه ویډیو وګورم.
هغه به پر دې یو څه ولیکي.

د تېرمهال په دې لاندېنیو حالتونو کې:

اووم: ساده بشپړ تېرمهال کې چې کله یوه کړنه یا عمل په بشپړ ډول یا مطلق ترسره شوی وي:
هغې د ننګیال خبرې پورې وخندل.
موږ یو څو پوښتنې ترې وکړې.

اتم: په پوښتنو کې کله چې باید کړنې یو ځل او په بشپړ ډول ترسره شي:
هغه څه وکړل؟
ما څه درته وویل؟

نهم: تر “غوښتل” (کړ) وروسته، یا په بله وینا، کله چې یوه غوښتنه څرګندول غواړو:
زه غواړم چې له تا سره ووینم.
هغه غواړي چې ډوډۍ وخوړي.